© 2003
Vroeger was het zo, dat een concert bijwonen een enthousiasmerende zeldzaamheid was. Voorts musiceerde en zong men zelf, in een koor of rondom de familietafel, of ‘s avonds bij het haardvuur.
Allicht was toen niet elk zanger een groot virtuoos, maar al wie zong of speelde, die genoot er volop van. En het dagelijkse leven kreeg er een speciale waarde méér bij.
Maar nu is musiceren of zingen een kwestie van diploma en homologatie geworden, hoofdzakelijk een zaak voor specialisten. En buiten die specialisten hier en daar verspreid, en de beroepszangers en beroepsmusici (zoals er nu ook beroepsvoetballers en beroepstennissers zijn), blijft qua muziekgenot nog het beaat luisteren naar zijn FM-stereo, naar de fonoplaat of naar de cassette. Alles zo kant-en-klaar afgeleverd.
Maar zelf zingen… wat een zeldzaamheid!
Het muziekgenot is braafjes ingeblikt door grote industrieën en voorgeschoteld door onvatbare administraties.
Maar dat is niet het geval “muziek” op zijn eentje. Hetzelfde gebeurt op zoveel andere gebieden, waar de mens afstand gedaan heeft van zijn eigenheid om zich prettig te laten drijven op wat hem voorgeschoteld wordt: informatie, sport, politiek, ontspanning…
En onvermijdelijk ook op het spirituele niveau.
Daar waar de traditionele Europese godsdiensten als het ware forfait gegeven hebben, het ‘goddelijke’ ondergeschikt gemaakt hebben aan het ‘menselijke’, blijkbaar onder de invloed en de druk van materialistische economische ideologieën, daar blijft de spirituele honger die diep in de mensheid woelt onvoldaan. En bijgevolg overgelaten aan de voorgekookte, tranquilliserende, netjes ingeblikte en alleszins rendabele godsdienst-ersatzen.
Toch doet het soms vreemd aan vast te stellen hoe de publieke opinie opgehitst wordt tegen die ‘verderfelijke sekten’. Die ophitsing gaat ongetwijfeld en zeer bewust uit van de heersende, zich bedreigd voelende dominanten: bij ons in België zijn dat enerzijds de kerkelijke hiërarchieën, anderzijds de ‘humanisten’. Men begrijpt best dergelijk verweer: het is de zelfverdediging van in het nauw gedwongen, meestal trouwens leeggebloede levensbeschouwingen. Want ze willen wčl de sekten-fonoplaat verbieden, maar kunnen of willen de mensen het zčlf-zingen niet terug bijbrengen. Hun optreden, met heel die achtergronddreiging van wetteksten, rijkswacht en fiscaal onderzoek, is gedoemd machteloos te blijven. Moen, TM, Hare Krishna, Scientology en konsoorten en/of opvolgers zullen rustig aan de enen een gemakkelijke zelfbevrediging, aan de anderen een flinke dosis ergernis blijven uitsmeren.
Men denke niet dat wij in enige mate de verdediging van die sekten op ons nemen. Het Boeddhisme is een brede geestelijke en open dynamiek die meer dan 2 500 jaar al aan de mensen de harde weg naar de verlossing uit het existentiële lijden wijst. Het is niet doordat de Boeddhisten in het Westen een zeer kleine minderheid vormen, dat men hun scholen en strekkingen kan gelijkschakelen met (overigens veel beter ingeplante en georganiseerde) ‘sekten’. Ik vermoed trouwens dat geen enkel Katholiek de Roomse kerk in Japan of Arabië omwille van die numerieke minderheid als ‘sekte’ zou bestempeld zien…
Maar het is een vaststaand feit dat heden ten dage de spirituele mogelijkheden eigen blijven aan die geestelijke oriëntaties die voldoende hoogte ten opzichte van de dagelijksheid en voldoende dynamisme tegenover de decadentie van de Westerse religieuze cultuur vertonen, - en daarbij toch gestoeld zijn op een beproefde traditie en op een stevige en toch soepele innerlijke structuur.
Vraagt men het mij, dan zie ik slechts twee uitwegen, met name de Islam en het Boeddhisme. Aan de Westerse mens dan een keuze te doen.
Maar om tot een goede keuze te komen, zal die Westerse mens zijn fonoplaat moeten afzetten en meer en beter luisteren naar de muziek van het universum.
Ga niet voort op hetgeen men u vertelt, noch op de traditie zoals die overgeleverd werd, noch op geruchten, beredeneringen of gevolgtrekkingen, noch op uiterlijkheden of modeverschijnselen, noch op bespiegelingen of eventualiteiten; - neen, ga zelfs niet voort op hetgeen ik u gezegd heb, die uw leermeester ben.
Maar indien u uit eigen ervaring ervaren hebt dat iets slecht is, naar onvoldaanheid en lijden voert, verwerp het dan. En indien u uit eigen ervaring ervaren hebt dat iets goed en heilzaam is, leidend naar welzijn en heil, beoefen het dan.
Kalamasutta (Anguttara Nik.)
|
|
|
|
|
|
Ekō 14 |
|
© 2003 |
info-at-jikoji.com | ||||
| home |