Op Zoek Naar Een Zin

Thema van Pacific Seminar 1983

door Hisao Inagaki

heen en weer komend en gaande
zwemmen de watervogels zo maar rond
zonder een spoor achter te laten.
en toch geraken ze de weg niet kwijt

(Dogen)

Bloemen bloeien in de lente; de maan wast en krimpt. Kan daar een betekenis in zitten? De mens is gewoon een reiziger doorheen ruimte en tijd, zijn voertuig is het karma. Waarheen gaat hij? Kan daar een betekenis in zitten?

Al wat bestaat wordt bestuurd door een ingewikkeld netwerk van wetten: natuurwetten, menselijke wetten, spirituele wetten. Wetten van een lagere orde worden ondervangen door wetten van een hogere dimensie. En wetten van een hogere dimensie worden almaardoor ondervangen en opgenomen in een wet van een nog hogere dimensie. Dit proces van streven en zoeken naar een steeds meer fundamentele wet brengt ons uiteindelijk tot de ervaring, de beleving van de uiteindelijke, universele wet van Dharma.

Net zoals al het leren en proberen en zoeken in de prille kinderjaren zin heeft inzoverre het de mens voorbereidt op latere jaren, van kind tot volwassene - en dit ook in ons geestelijke leven -, zo verkrijgt al wat we denken en verwerven zijn volle betekenis slechts inzoverre het ons kan leiden tot een steeds hogere dimensie van ons geestelijk leven. Bij de finale analyse zal dan ook elke handeling, elke gedachte die leidt tot het verwezenlijken van Dharma als zinvol beschouwd worden. Bij het verwezenlijken van de Dharma zal elkeen bevinden dat elk verschijnsel, elke beweging inderdaad zinvol was. Zo zal iedereen ontdekken dat alles in het bestaan uiteindelijk “de zin van het zinloze” heeft.

*          *          *          *          *

ZIN VAN WAT?
In ons zoeken naar een ‘zin’, vragen we ons allereerst af “de zin van wat?”. Het antwoord ligt klaar: de zin van het leven. Maar vermits ons leven een onontwarbare samenstelling is van ontelbare materiële en psychische elementen, zal onze eerste taak erin moeten bestaan te pogen die elementen te sorteren, te klasseren en te bepalen welke van die elementen meer fundamenteel en belangrijker zijn dan de overige.

ZIN VOOR WAT?
Een handeling of een toestand verkrijgt een zin wanneer men bevindt dat ze gericht zijn op een bepaald doel waarin we een èchte zin ontdekken. De betekenis van het leven kan gezocht worden in het verbreden en uitdiepen van zichzelf - natuurlijk niet in de materiële zin, maar in de geestelijke. Tijdens het moeilijke proces van het uitdiepen van de eigen ervaring van zichzelf, kunnen we een aantal elementen tegenkomen in onszelf die dat uitdiepen meteen blokkeren. We noemen ze ‘bonno’ (boze driften). Deze ‘bonno’ bezorgen ons bovendien vervormde beelden van het leven en geven ons bijgevolg een verwrongen zin van het leven. Terwijl wij zoeken naar de ware zin van het leven, komen we tot de bevinding dat die zin ons enkel kan gegeven worden door iemand die deze zin doorgrond heeft: de Boeddha. Men zegt ons dan ook dat hij ons die zin getoond heeft en waar we ernaar moeten zoeken. Ons leven krijgt bijgevolg zijn volle zin wanneer we de zekerheid bekomen dat we inderdaad op het juiste pad naar het Boeddhaschap zitten.

ZIN VAN DE ZIN
In ons zoeken naar ‘zin’, stellen we vast dat geleidelijk de kleinere en oppervlakkige betekenissen vervangen worden door een al maar bredere en diepere zin. Vaak betreuren we dat ineenstorten van zinnen en betekenissen waaraan we vroeger zoveel levenswaarde gehecht hebben, maar achteraf ontdekken we hoe groot de vreugde is voor het leven een nieuwe en waarachtige zin gevonden te hebben.

Wij zijn slechts verdwaasde wezens vol verblinde driften, in een wereld die niets anders is dan een brandend huis van vergankelijkheid. Alle dingen, zonder uitzondering, zijn leugens en ijdelheden, totaal zonder waarheid en echtheid. Enkel de Nembutsu is waar en echt.

(Tannishō, Naschrift 19)

En wanneer de Nembutsu het enige ware en zinvolle is, kunnen we dan ten volle zijn zin waarderen?

Wat de Nembutsu betreft, hier is niet-zin de echte zin, vermits hij niet kan geprezen, verklaard of zelfs in gedachten gevat worden.

(Tannishō, 10)

					Ekō 24
jikōji - 慈光寺			© 2003		info-at-jikoji.com