© 2008
Frank Van Rompaey
Deze Drievoudige Toevlucht is doorgegaan bij Paul (Paul Van Hooydonck in het Ehipassiko Boeddhistisch Centrum Zurenborg, Korte Altaarstraat 8, 2018 Antwerpen). Wij mochten hier bij aanwezig zijn, en kregen toestemming om zijn inspirerende tekst over te nemen in Ekō.
Wij kiezen er immers voor ons niet sectair op te stellen, maar steeds met belangstelling contact te zoeken met andere boeddhistische scholen.
“Toevlucht nemen…
Dit klinkt enigszins vreemd in onze westerse oren. Alsof ‘ik’ het niet alleen kan. Alsof ‘ik’ tot iets of iemand mijn heil moet zoeken. Alsof ‘ik’ behoefte heb aan geborgenheid, een veilige haven…
Natuurlijk heb ik dat, en dat is maar goed ook.
In onze moderne samenleving staat het ego erg centraal en zijn begrippen als onafhankelijkheid, zelfredzaamheid, een sterke persoonlijkheid en individualisme belangrijke en na te streven kwaliteiten. De gemeenschap is als het ware ondergeschikt aan het individu. Dit uit zich hoe langer hoe meer in een afbrokkelende solidariteit en een toenemend egocentrisme, vaak ook in egoïsme.
Nochtans zijn mensen sociale wezens bij uitstek, die nood hebben aan zorg en (h)erkenning. Vanaf onze geboorte tot op het moment van sterven hebben we behoefte aan ondersteuning in duizend-en-één varianten en bij bijna alles wat we doen of ondernemen. Deze ondersteuning vinden we in het gezin, bij partner en kinderen, op het werk, in ons sociaal netwerk en bij uitbreiding in heel de samenleving. Vanuit onze primaire behoefte te krijgen, verzorging te bekomen en graag gezien te worden, zijn we voorbestemd te geven, te zorgen en lief te hebben, in een eindeloze cyclus van geboren worden, sterven, geboren worden… Onafhankelijkheid is volgens mij een begrip zonder inhoud.
In zekere zin zijn we meer vertrouwd met ‘toevlucht nemen’ dan we ons aanvankelijk realiseren. Van bij onze prille conceptie nestelen we ons immers in de moederschoot. Deze innesteling kunnen we beschouwen als een soort primaire toevlucht van waaruit onze kosmische, onderlinge en nooit eindigende verbondenheid zijn menselijke vorm krijgt. Zo bekeken is de toevlucht die ik vandaag neem een bevestiging van een staat waarin ik mij reeds lang bevind, een staat waarin ik een fundamenteel en diep vertrouwen stel. Het is een beetje als thuiskomen zonder ooit vertrokken te zijn.
Tegelijkertijd is het een engagement waar ik zeer bewust voor kies.
In haar 2 500 jaar oude geschiedenis heeft het oorspronkelijk gedachtegoed van Gotama Boeddha binnen vele verschillende culturen ingang gevonden. Er ontstonden talloze stromingen en scholen die elk andere accenten legden, de leer verfijnden of haar benaderden vanuit andere invalshoeken, en dit meestal vanuit de eigen culturele achtergrond, opvattingen en/of gebruiken. Opmerkelijk hierbij is dat aan de essentie van de leer nooit werd geraakt. Vrij van dogma’s en doctrines is het pad van de Boeddha voor iedereen toegankelijk en is ieder vrij om de leer te onderzoeken, te toetsen aan en te integreren in het eigen persoonlijke leven.
Het Boeddhisme is een levensbeschouwing en filosofie die mensen aanzet bewuster in het leven te staan. Door meditatie verscherpen we onze concentratie en trainen we ons in aandachtzaamheid. Deze aandachtzaamheid is vereist indien we los willen komen van onze vastgeroeste ideeën, onze ingeslapen patronen en gewoonten, onze oordelen en vooroordelen, met de bedoeling door te dringen tot de realiteit of de werkelijkheid zoals ze is, maar gespeend van elke poging die werkelijkheid te willen verklaren. Wanneer we binnen het Boeddhisme over een spirituele ervaring spreken, dan gaat het over de spiritualiteit van het leven zelf, de spiritualiteit van het zijn, het wonder van de kosmos. We spreken van een wonder, eenvoudigweg omdat de kosmos, of nog, de waarheid, voor ons niet te vatten valt. Hier schiet ons conceptuele denken tekort. De waarheid gaat ons petje te boven. We kunnen haar niet verklaren, hoe hard we ook proberen. Dit onvermogen is tegelijkertijd de drijfveer en de nooit eindigende frustratie van de wetenschap.
Vandaar ook dat het Boeddhisme zich niet bezig houdt met het zoeken naar verklaringen, met (meta)fysische vraagstukken. Eerder tracht men methoden te ontwikkelen om in de realiteit te staan, haar te ervaren en bovenal haar te aanvaarden, zonder aan haar wonder te raken. Wanneer je de dingen kan verklaren, verliezen ze hun wonderbaarlijkheid.
Door de werkelijkheid te aanvaarden zoals ze is, komt er een einde aan het lijden. De weg hier naartoe kan al veel pijn en leed verzachten. Deze weg is de Boeddhistische weg, dit is het pad dat leidt naar het einde van het lijden.
Vanuit mijn mens-zijn tracht ik het inzicht te verwerven, of beter, het inzicht te ervaren, dat de wereld zoals die zich aan mij voordoet, mijn zelfbeeld incluis, slechts een eenzijdige indruk is, ontsproten aan mijn zintuiglijke ervaringen en gevormd door mijn conceptueel denken, om terug te keren naar dit eigenste moment van realisatie dat er niets anders is dan dit eigenste moment, dit moment waarin ik verbonden ben met alles en iedereen.
Vanuit deze verbondenheid wil ik met een milde, aandachtzame, mededogende en liefdevolle houding in de wereld staan. Dit is waar ik voor kies vandaag.
Vandaag neem ik mijn toevlucht tot de Boeddha, tot het wonderlijke en universele
wezen van het leven dat diep in mezelf huist, het wezen dat ik ben.
Vandaag neem ik mijn toevlucht tot de Dhamma, de leer en het pad van de Boeddha,
de weg die ik ga en die daarom nooit een andere kan zijn.
Vandaag neem ik mijn toevlucht tot de Sangha, de boeddhistische en spirituele
gemeenschap, de gemeenschap van alle mensen en alle levende wezens waarin ik
mij koester.
Mijn bijzondere wens vandaag is dat al die mensen en al die levende wezens vanuit hun primaire toevlucht de kansen krijgen om de basis te leggen voor een gelukkig, harmonieus en zinvol bestaan.
|
|
|
|
|
|
Ekō 116 |
|
© 2008 |
info-at-jikoji.com | ||||
| home |