Geboorte en Dood

Dōgen Kigen

Dōgen leefde tussen 1200 en 1253 en was dus een tijdgenoot van Shinran Shonin. Onderstaande tekst is een vertaling van ‘Shōji’, een traktaat uit de verzameling ‘De Schatkamer van het Oog van de Ware Leer’ (Shōbōgenzō).

Deze Zentekst spreekt vertrouwensboeddhisten stellig aan, en bewijst nog maar eens hoe dicht Zen en Shin - spiritualiteit elkaar naderen.

“Omdat een Boeddha in geboorte en dood is, is er geen geboorte en dood.”

Er wordt ook gezegd: “Omdat een Boeddha niet in geboorte en dood is, is een Boeddha niet misleid door geboorte en dood.”

Deze uitspraken vormen de essentie van de woorden van twee Zen meesters Jiashan en Dingshan. Deze woorden mogen niet genegeerd worden, want het zijn de woorden van mensen die de weg hebben gerealiseerd.

Zij die wensen vrij te worden van geboorte en dood zouden de betekenis van deze woorden moeten begrijpen. Indien je zoekt naar een Boeddha die overheen geboorte en dood staat, dan zou dit zijn zoals proberen naar het zuidelijke land van Yue te gaan terwijl je speer naar het noorden wijst, of zoals proberen de Grote Beer te zien terwijl je naar het zuiden kijkt; je zult er des te meer in geboorte en dood blijven en de weg naar de bevrijding verliezen.

Begrijp enkel dat geboorte en dood zélf nirwana is. Er is niet iets zoals geboorte en dood om te vermijden, er is niet zo iets als nirwana om naar te zoeken. Enkel wanneer je dit realiseert ben je vrij van geboorte en dood.

Het is verkeerd om te veronderstellen dat geboorte overgaat in dood. Geboorte is één moment van de tijd, met een verleden en een toekomst. Daarom wordt in de Boeddha-dharma geboorte begrepen als niet-geboorte. Dood is één moment met een verleden en toekomst. Daarom wordt dood begrepen als niet-dood.

In geboorte is er niets dan geboorte en in dood is er niets dan dood. Daarom, wanneer geboorte komt, treed geboorte tegemoet en actualiseer geboorte, en wanneer dood komt, treed dood tegemoet en actualiseer dood. Verwerp dit niet, verlang er niet naar.

Deze geboorte en dood is het leven van Boeddha. Indien je probeert deze te verdringen dan zul je het leven van de Boeddha verliezen. Indien je er aan vastklampt, en probeert er in te verblijven, dan zul je ook het leven van de Boeddha verliezen, en wat overblijft zal enkel de [uiterlijke] vorm zijn van de Boeddha. Alleen wanneer je geboorte en dood niet verafschuwt noch er naar verlangt, zul je Boeddha’s geest binnentreden.

Echter, analyseer dit niet, spreek er niet over. Laat lichaam en geest los, vergeet ze, en werp je in het huis van Boeddha; dan zal alles door de Boeddha gedaan worden. Wanneer je dit doet, ben je vrij van geboorte en dood en word je een Boeddha zonder inspanning noch berekening. Wie is het dan die doorgaat met denken?

Er is een simpele weg om een Boeddha te worden: geen onheilzame daden stellen, niet hechten aan geboorte en dood, mededogend zijn tegenover alle voelende wezens, vol respect voor de ouderen en vriendelijk voor de jongeren niets uitsluiten noch verlangen, geen berekenende gedachten of zorgen koesteren: dan zul je een Boeddha worden genoemd. Zoek Boeddha nergens anders.

(Vertaling Martine Strubbe)

					Ekō 116
jikōji - 慈光寺			© 2008		info-at-jikoji.com